Miodownik składa się z kilku cienkich warstw miodowego ciasta, które przekładane są kremem na bazie śmietany, masą kajmakową, masą budyniową, powidłami. Idealnym dodatkiem są zawsze orzechy włoskie. Można zrobić go nawet tydzień wcześniej, aby smaki się połączyły, a blaty skruszały. Miodownik długo zachowuje świeżość, podobnie jak piernik. Jest trochę zapomnianym wypiekiem świątecznym, bo wymaga sporo pracy. Co warto o nim wiedzieć?
Jest starszy niż piernik
Proste placki z dodatkiem miodu przygotowywano już w starożytnym Rzymie. W średniowieczu ciasto wyrabiane z mąki oraz miodu, a potem dojrzewające miesiącami w chłodzie, znane było także na terenach dzisiejszej Polski. To właśnie był miodownik, który pieczono zazwyczaj z okazji narodzin córki. Podawany był także na weselach. Ten wypiek zaczęto wzbogacać przyprawami korzennymi, co dało początek piernikom. Najbardziej znany miodownik w Polsce pochodzi z miejscowości Jaszczów na Lubelszczyźnie. Tam od wieków rozwijało się pszczelarstwo. Na bazie wspaniałego miodu powstała receptura miodownika, która przekazywana jest z pokolenia na pokolenie. Ciasto trafiło też na listę produktów tradycyjnych ministerstwa rolnictwa.
Cienkie warstwy i krem
Do przygotowania miodownika potrzebny jest naturalny miód ze sprawdzonego źródła, najlepiej od lokalnego pszczelarza. Na pewno sprawdzi się spadziowy, lipowy, akacjowy lub wielokwiatowy. Miód sprawia, że ciasto ma wspaniały aromat. Ile blatów powinien mieć miodownik? Wystarczą cztery, a może być ich znacznie więcej. Miodownik to więc dość pracochłonne ciasto. Jednak jego smak jest niepowtarzalny. Jego przygotowanie można sobie ułatwić, nie zawsze trzeba przekładać go kremem. Sprawdzą się też np. powidła śliwkowe, to najprostszy sposób. Smakuje też z masą z miodu, rumu i orzechów włoskich lub gotową masą kajmakową. Masz więcej czasu? Przygotuj krem, proponujemy przepis na budyniowy.
Przepis na miodownik
100 g miodu
50 g cukru
50 ml mleka
30 ml rumu
125 g masła
2 i 1/2 łyżeczki sody oczyszczonej
500 g mąki pszennej tortowej
2 jajka
Miód rozpuść z cukrem, wymieszaj. Do gorącej masy dodaj mleko, rum i masło, wymieszaj do rozpuszczenia, na koniec połączy z sodą. Masę przestudź. Do większej miski wsyp mąkę, dodaj masę miodową i wymieszaj. Dodaj jajka i połącz składniki w gładkie ciasto. Wyłóż je na podsypaną mąką stolnicę i uformuj kulę. Podziel ją na 6 części. Każdą część ciasta rozwałkuj na placek o średnicy formy, podsypując w razie potrzeby mąką. Blaty piecz w piekarniku nagrzanym do 180 stopni C przez ok. 6 - 7 min. na delikatnie złoty kolor.
Masa budyniowa
opakowanie budyniu waniliowego lub śmietankowego bez cukru
250 g masła
100 g cukru
400 ml mleka
Ugotuj budyń według przepisu na opakowania w 400 ml mleka i z dodatkiem 100 g cukru. Gotowy budyń przykryj folią spożywczą, przestudź. Miękkie masło ucieraj przez ok. 10 minut, na wysokich obrotach, na jasną, kremową masę. Potem miksuj na niższych obrotach, dodawaj stopniowo chłodny budyń. Kremem budyniowym przekładaj blaty miodownika.
